5°

Katarzyna Górna w TRAFO. Retrospektywa „Nie musisz już gasić światła” otworzy się 26 listopada

Robert Duchowski

Robert Duchowski

Katarzyna Górna_fot_Jakub Szafrański

Ponad trzy dekady twórczości, sztuka krytyczna, polityczne zaangażowanie i coraz silniejszy zwrot ku naturze. W TRAFO Trafostacji Sztuki w Szczecinie zostanie otwarta wystawa Katarzyny Górnej „Nie musisz już gasić światła”. Retrospektywna ekspozycja pokaże zarówno ważne prace z dorobku artystki, jak i jej najnowsze realizacje. Wernisaż odbędzie się 26 listopada 2026 roku.


Wystawa prowadzi przez kolejne etapy twórczości jednej z czołowych przedstawicielek polskiej sztuki krytycznej. Jej osią jest zmiana perspektywy: od pytań o kobiecą tożsamość i władzę, przez społeczne i polityczne zaangażowanie, aż po poszukiwanie nowych relacji człowieka z naturą.


Od sztuki krytycznej do relacji z naturą


Tytuł wystawy nawiązuje do popularnego powiedzenia „Ostatni gasi światło”, używanego w sytuacji, gdy coś nieuchronnie dobiega końca. Katarzyna Górna proponuje jednak inne spojrzenie. Według artystki dotychczasowy spektakl społeczny i polityczny już się rozpadł – pod wpływem wojen, wyzysku, okrucieństwa i katastrofy klimatycznej. Nie oznacza to jednak rezygnacji z działania.

Ekspozycja obejmie ponad trzy dekady pracy artystycznej. Zwiedzający zobaczą fotografie z lat 90., w których Górna konfrontowała męskie spojrzenie z kobiecą podmiotowością, prace zaangażowane politycznie oraz realizacje związane z aktywistyczną walką o prawa artystek i artystów.

- Wśród ważnych dzieł znajdą się m.in. „10 panien” i „Madonny” - mówi Anna Konopka z Trafo Trafostacji Sztuki. - Prace te podejmowały tematy związane z granicami artystycznej wypowiedzi, kobiecością i obecnością sztuki w debacie publicznej. Dziś należą już do historii polskiej sztuki współczesnej, ale nadal mogą prowokować do dyskusji.

Retrospektywa nie będzie jednak wyłącznie prezentacją wcześniejszego dorobku. Artystka wraca do części swoich prac z dzisiejszej perspektywy i poddaje je artystycznym interwencjom, sprawdzając, jakie znaczenia mogą mieć obecnie.

 

Retrospektywa, która patrzy w przyszłość


Wystawę zamkną najnowsze prace fotograficzne i rzeźbiarskie, kierujące uwagę ku przyrodzie i relacjom między różnymi formami życia. To kolejny etap twórczości Górnej, w którym coraz ważniejsze stają się kwestie ekologiczne i poszukiwanie nowych sposobów współistnienia człowieka z naturą.

Kuratorzy określają ekspozycję mianem „retrospektywy w przód”. Chodzi o pokazanie nie tylko tego, co artystka stworzyła przez lata, ale również kierunku, w którym zmierza jej twórczość. Ważnym motywem są więzi – zarówno między ludźmi, jak i między człowiekiem a innymi gatunkami. Szczególną klamrą wystawy będzie powrót do pracy dyplomowej Górnej z 1994 roku. Po ponad 30 latach artystka ponownie podejmie dialog z tamtą instalacją, zapraszając do współpracy Katarzynę Kozyrę.

 

Kim jest Katarzyna Górna?


Katarzyna Górna, urodzona w 1968 roku, jest artystką wizualną i jedną z czołowych przedstawicielek polskiej sztuki krytycznej. Studiowała w pracowni profesora Grzegorza Kowalskiego, znanej jako „Kowalnia”, na Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie. Doktorat obroniła w Akademii Sztuki w Szczecinie w 2019 roku.

- W swojej twórczości podejmuje zagadnienia tożsamości, kobiecości i władzy symbolicznej - mówi Anna Konopka.  - W ostatnich latach szczególnie interesują ją problemy ekologiczne oraz relacje człowieka z naturą. Przez ponad dekadę prowadziła Obywatelskie Forum Sztuki Współczesnej, angażując się w działania na rzecz praw artystek i wolności wypowiedzi.

Jest laureatką Nagrody Artystycznej im. Marii Anto i Elsy von Freytag-Loringhoven z 2018 roku oraz stypendium im. Ludwiki z Lindów Góreckiej, przyznawanego przez Zachętę – Narodową Galerię Sztuki. W 2025 roku została odznaczona medalem „Gloria Artis”.

 

Wernisaż w TRAFO pod koniec listopada


Otwarcie wystawy „Nie musisz już gasić światła” odbędzie się w czwartek, 26 listopada 2026 roku, o godz. 19.00 w TRAFO Trafostacji Sztuki przy ul. Świętego Ducha 4 w Szczecinie. Ekspozycja będzie dostępna dla zwiedzających do 28 lutego 2027 roku. Kuratorami są Antoni Burzyński i Stanisław Ruksza. Wystawa została dofinansowana ze środków Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego.

 

Будьте в курсі!

Натисніть кнопку «Підписатись», щоб бути в курсі новин Щецина. Найцікавіші записи ви знайдете в Новинах Google!