Odwiert geotermalny w Szczecinie. Prawie 2 kilometry w głąb ziemi

W ciągu najbliższych dni przy ulicy Dąbskiej w Szczecinie rozpoczną się prace przygotowawcze w ramach inwestycji polegającej na wykonaniu otworu geotermalnego. Powstanie droga robocza, a teren zostanie przygotowany pod posadowienie urządzenia wiertniczego. Samo wiercenie otworu planowane jest na przełom roku.

 

Wykonawca otworu geotermalnego, firma UOS Drilling S.A., dokończył właśnie procedurę zgłoszenia robót budowlanych w Okręgowym Urzędzie Górniczym w Poznaniu i może rozpocząć prace przygotowawcze na terenie inwestycji. Obejmą one wykonanie drogi roboczej oraz przygotowanie terenu pod posadowienie urządzenia wiertniczego - działania te mają zakończyć się w listopadzie.

Zgodnie z założeniami przedstawionymi przez wykonawcę, elementy urządzenia wiertniczego mają zostać przetransportowane na plac budowy w rejonie ul. Dąbskiej na przełomie listopada i grudnia. Fizyczne rozpoczęcie wiercenia otworu geotermalnego planowane jest na przełom roku i będzie trwać przez około trzy miesiące. To oznacza, że dalsze prace będą prowadzone po wyznaczonym w umowie terminie. 

 

Zmiany w harmonogramie

Wykonawca odwiertu geotermalnego przy ul. Dąbskiej w Szczecinie, firma UOS Drilling S.A., złożył wniosek o aktualizację harmonogramu z powodu opóźnień wynikających z konieczności dostosowania projektu do rzeczywistych uwarunkowań terenu. Wymagało to zmiany lokalizacji planowanego otworu w obrębie działki oraz modyfikacji zagospodarowania placu wiertni, w celu zapewnienia bezpieczeństwa i właściwego zaplecza technologicznego.

Gmina Miasto Szczecin przeanalizowała dokumenty i zgłosiła uwagi, a po wezwaniu wykonawcy do działania otrzymała program naprawczy oraz zaktualizowany harmonogram. Nie dało to jednak podstaw prawnych do aneksowania umowy i wydłużenia czasu realizacji poza obowiązujący termin końcowy, przypadający na 3 grudnia 2026 r.

Złożone dokumenty traktowane są przez inwestora jako potwierdzenie deklaracji woli dokończenia prac, jednak inwestor zachowuje pełne prawo do naliczania kar umownych za zwłokę. O przesunięciu terminu rozliczenia powiadomiono NFOŚiGW.

Nadrzędnym celem Gminy Miasto Szczecin, jako inwestora, pozostaje doprowadzenie do pełnego wykonania otworu. Pozwoli to na zbadanie i potwierdzenie parametrów złoża oraz umożliwi podjęcie kolejnych etapów zmierzających do budowy miejskiej instalacji geotermalnej.

 

O inwestycji

Zakład Unieszkodliwiania Odpadów Sp. z o.o. pełni rolę inwestora zastępczego dla Gminy Miasto Szczecin w realizacji zadania pn. „Wykonanie otworu poszukiwawczo-rozpoznawczego wód termalnych Szczecin GT-2 w miejscowości Szczecin”. Pierwszy odwiert próbny jest możliwy do zrealizowania, gdyż Gmina Miasto Szczecin pozyskała dofinansowanie z Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej, w ramach programu „Udostępnianie wód termalnych w Polsce”, którego celem jest wsparcie jednostek samorządu terytorialnego w wykonywaniu prac i robót geologicznych, związanych z poszukiwaniem i rozpoznawaniem złóż wód termalnych, umożliwiających wykorzystanie pozyskanego ciepła lub energii do ogrzewania.

Umowa dotacji zawarta z NFOŚiGW w grudniu 2024 roku opiewa na kwotę 12,9 mln zł z przeznaczeniem na koszty działań inwestycyjnych związanych z realizacją odwiertu. Po stronie Gminy do dopłaty pozostanie VAT.

Strumień cieplny w Szczecinie jednym z najwyższych w kraju

Projektowany otwór jest zlokalizowany na działce nr ewidencyjny 6/2, obręb 4084, przy ul. Dąbskiej w Szczecinie. Całkowita powierzchnia działki inwestycyjnej wynosi ok. 1,42 ha, przy czym prace prowadzone będą w granicach wyznaczonego terenu wiertni, obejmującego powierzchnię ok. 1 ha. Aktualnie jest to obszar częściowo wykorzystywany jako plac węglowy Ciepłowni „Dąbska”, a w pozostałej części niezagospodarowany. Najbliższe otoczenie działki, na której projektowana jest inwestycja stanowią: od północy i północnego wschodu – grunty zadrzewione i zakrzewione, od zachodu i południa grunty rolne klasy VI, zaś od wschodu tereny zabudowy przemysłowej.

Energia geotermalna występuje w postaci ciepła, powstającego w głębi naszej planety przy rozpadzie pierwiastków promieniotwórczych. Energia ta jest produkowana w sposób ciągły, a wielkość strumienia cieplnego zależy od zawartości w skałach promieniotwórczego uranu, toru oraz w niewielkim stopniu potasu. Część ciepła geotermalnego pochodzi z ciepła resztkowego wydobywającego się z jądra Ziemi (20%).

Szczecin znajduje się w obszarze o dobrych warunkach geotermalnych, temperatura wód podziemnych (na mniejszych głębokościach charakteryzujących się znacznym zasoleniem) wynosi 60-80 stopni Celsjusza. Jak wynika z dostępnych danych wartość strumienia cieplnego w rejonie Szczecina wynosi około 90-100 mW/m2, co jest jedną z największych wartości tego parametru na terenie Polski. Dopiero jednak odwiert próbny pozwoli ocenić faktyczne parametry wody, a także ostatecznie koszty całej inwestycji i jej opłacalność.

 

Prawie 2 kilometry w głąb ziemi

Projekt przewiduje odwiercenie pionowego otworu Szczecin GT-2 do głębokości około 1 950 metrów tj. do nawiercenia około 30 metrów utworów triasu górnego. Na podstawie przeanalizowanych materiałów, wyników badań hydrogeologicznych, założono uzyskanie z otworu Szczecin GT-2 wody termalnej o wydajności 200 m3/h, temperaturze ok. 70-75 stopni Celsjusza i mineralizacji ogólnej – 120-130 g/l.

 

Geotermia bezpieczna dla środowiska i ważna dla Szczecina

Wykorzystanie zasobów geotermalnych jest jednym ze sposobów na zmniejszenie emisji CO2 i innych składników zatruwających atmosferę przez wyeliminowanie wyniszczających środowisko dymów pochodzących ze spalania paliw konwencjonalnych. Inwestowanie w geotermalne źródło energii to jeden z elementów dekarbonizacji systemu ciepłowniczego w Szczecinie i podnoszenia poziomu samowystarczalności energetycznej Gminy Miasto Szczecin.